Roman Dzięgielewski, Przygotowanie młodzieży do podróży akademickiej w XVI-XVIII wieku. Na przykładzie traktatów apodemicznych, w szczególności Brewiarza apodemicznego gdańszczanina Samuela Zwickera, Gdańsk 2015

 

Parametry książki: stron 424, oprawa miękka ze skrzydełkami, blok klejony, kilkadziesiąt czarno-białych rycin

ISBN: 978-83-64706-15-8

Cena: 39 zł brutto

Celem książki jest przedstawienie formy i treści apodemików, czyli traktatów na temat sztuki podróżowania z XVI-XVIII wieku. W całej Europie pisali je autorzy o różnorodnych profesjach i wyznaniach w celu wszechstronnego przygotowania młodzieży do wyjazdów na studia zagraniczne. Zawierały niezwykle szczegółowe wskazówki praktyczne na temat organizacji podróży, zachowania bezpieczeństwa i moralności, higieny i zdrowia oraz organizacji studiów. Miały też na celu wpajanie metod specyficznego prowadzenia w podróży obserwacji świata.  Apodemiki są przydatnym źródłem do badania ówczesnej rzeczywistości politycznej, społecznej, kulturalnej i gospodarczej. W formie aneksu dołączono tłumaczenie pracy gdańskiego prawnika Samuela Zwickera, który w 1638 roku opublikował w Gdańsku traktat Breviarium apodemicum.

Spis treści

Wprowadzenie / 7

Rozdział I Piśmiennictwo apodemiczne w Polsce / 19

1. Terminologia / 19

2. Znajomość piśmiennictwa apodemicznego w Polsce w XVI–XVIII wieku / 23

3. Badania piśmiennictwa apodemicznego w Polsce / 32

4. Czy warto badać apodemiki? / 35

5. Źródła literatury apodemicznej / 48

Rozdział II Twórcy i mistrzowie metody apodemicznej: Teodor Zwinger, Samuel Neugebauer, Dawid Frölich / 57

1. Teodor Zwinger / 57

2. Salomon Neugebauer / 68

3. Dawid Frölich / 83

Rozdział III Nurt teoretyczny / 103

1. Poszukiwanie idei / 103

2. Poszukiwanie pojęć. Wpływ Arystotelesa / 111

3. Poszukiwanie metody. Wpływ Ramusa / 112

4. Poszukiwanie definicji podróżowania / 115

5. Poszukiwanie formuły wykładu / 125

6. Zapis klamrowy / 126

7. Poszukiwanie metody obserwacji / 129

8. Synopsis / 144

9. Klasyfikowanie form podróży / 153

Rozdział IV Nurt praktyczny / 167

1. Odbiorcy / 167

2. Twórcy / 175

– Medycy / 180

– Prawnicy / 202

– Uczeni / 215

– Studenci / 235

– Duchowni / 256

– Poeci / 299

3. Przygotowanie do podróży morskiej / 309

Rozdział V Samuel Zwicker i jego traktat apodemiczny Brewiarum apodemicum / 335

1. Curriculum vitae / 335

2. Schemat traktatu apodemicznego / 342

Bibliografia / 359

Indeks nazwisk / 375

Aneks: Samuel Zwicker, Brewiarz apodemiczny, przeł. R. Dzięgielewski / 385